Chăm sóc trẻ sơ sinh từ A-Z bao gồm giữ ấm và ngủ đúng tư thế, đảm bảo vệ sinh cơ thể (tắm, rốn, mắt, mũi, tai, miệng), cho ăn uống đúng cách và tạo môi trường an toàn. Luôn rửa tay sạch trước khi chạm vào bé, giữ ấm phòng ở mức 24−26 độ C và kiểm tra nhiệt độ cơ thể của bé bằng cách sờ gáy.
1. Giữ ấm và giấc ngủ
Nhiệt độ phòng: Giữ phòng có nhiệt độ lý tưởng từ 24−26 độ C và cho bé mặc quần áo vừa đủ ấm, không quá nóng hoặc quá lạnh.
Kiểm tra nhiệt độ: Sờ vào gáy bé để kiểm tra xem có ấm và khô không. Gáy ấm là tốt, gáy nóng nghĩa là bé bị nóng, còn gáy lạnh nghĩa là bé cần được mặc thêm đồ.
Tư thế ngủ: Luôn đặt bé nằm ngửa khi ngủ để giảm nguy cơ ngạt thở, và giữ cũi không có chăn mền, thú mềm hay đồ vật khác.
Giấc ngủ: Trẻ sơ sinh ngủ khoảng 16−18 tiếng mỗi ngày. Học cách phân biệt giấc ngủ nông và sâu của bé.
2. Vệ sinh cơ thể
Rửa tay: Luôn rửa tay thật sạch với xà phòng dịu nhẹ trước khi tiếp xúc với bé.
Tắm rửa: Dùng nước ấm và khăn mềm để lau người. Khi tắm gội đầu, hãy dùng ngón cái và ngón áp út đỡ đầu bé, khép nhẹ hai vành tai để tránh nước vào tai. Dùng khăn mềm thấm nước muối sinh lý lau sạch mắt từ trong ra ngoài. Dùng gạc rơ lưỡi thấm nước muối để vệ sinh miệng. Tránh tắm quá kỹ để không làm khô da bé.
Chăm sóc rốn: Khi rốn chưa rụng, chỉ lau người cho bé bằng khăn mềm, tránh làm ướt rốn. Sau khi rốn rụng, dùng bông gòn thấm nước muối sinh lý để vệ sinh và lau khô.
Mắt, mũi, tai:Lau mắt bằng bông gòn thấm nước muối sinh lý từ trong ra ngoài. Sử dụng bông gòn hoặc tăm bông mềm để làm sạch bên ngoài tai và lỗ mũi. Không bao giờ đưa vật nhọn vào sâu bên trong tai.
Vệ sinh vùng mang tã: Thay tã cho bé ngay sau khi bé tè hoặc ị. Sử dụng kem chống hăm và giữ vùng này luôn khô ráo.
3. Chăm sóc khi cho ăn
Cho ăn: Đảm bảo bé ngậm bắt núm vú hiệu quả để bú đủ và mẹ không bị đau.
Sữa mẹ: Nên tập cho bé bú liên tục ngay sau sinh để kích thích tuyến vú sản xuất sữa. Nếu sữa nhiều, có thể hút bớt sữa thừa để tránh tắc tia sữa.
Nước: Không cho trẻ sơ sinh dưới 6 tháng tuổi uống nước.
4. An toàn và các lưu ý khác
Giữ an toàn: Luôn có người lớn giám sát khi bé thức. Cùng chơi với bé, tuyệt đối không để bé một mình trên giường khi bé còn thức, bé dễ lẩy người và rơi xuống giường. Hoặc để bé chơi một mình ở sàn nhà, bé sẽ dễ chạm vào ổ cắm điện,….
Tránh nguy hiểm: Không để người lạ hôn bé, tránh khói thuốc lá gần bé. Không quấn tã quá chặt.
Không cắt lông mi: Tuyệt đối không tự ý cắt tỉa lông mi của bé vì có thể gây tổn thương mắt và nhiễm trùng.
