Mới đây, hai tổ chức uy tín hàng đầu thế giới là ESPGHAN và NASPGHAN đã công bố Hướng dẫn điều trị IBS ở trẻ em (2025). Dưới đây là những điểm cốt lõi mà Bố Mẹ cần biết để đồng hành cùng con:
Giáo dục & trấn an là bước đầu tiên các chuyên gia nhấn mạnh: Việc giải thích rõ ràng cho trẻ và gia đình hiểu IBS là một rối loạn “trục não – ruột” (không phải bệnh nguy hiểm tính mạng nhưng gây khó chịu) là cực kỳ quan trọng. Sự thấu hiểu và giảm lo âu từ gia đình chính là liều thuốc giảm đau hiệu quả.
Liệu pháp Tâm lý & Hành vi được ưu tiên cao Khác với quan điểm cũ chỉ tập trung vào thuốc, hướng dẫn mới 2025 khuyến cáo mạnh mẽ các liệu pháp không dùng thuốc:
Liệu pháp hành vi nhận thức (CBT): Giúp trẻ kiểm soát căng thẳng và thay đổi cách cảm nhận cơn đau.
Thôi miên y khoa hướng vào ruột (Gut-directed Hypnotherapy): Được chứng minh có hiệu quả cao trong việc giảm triệu chứng IBS ở trẻ lớn.
Dinh dưỡng: Không kiêng khem tùy tiện
Chất xơ hòa tan (Psyllium): Được khuyến cáo sử dụng để cải thiện triệu chứng đau bụng (đặc biệt ở trẻ IBS thể táo bón).
Chế độ ăn FODMAP thấp: Có thể cân nhắc dưới sự hướng dẫn chặt chẽ của chuyên gia dinh dưỡng, nhưng không khuyến khích áp dụng lâu dài vì nguy cơ thiếu hụt dinh dưỡng ở trẻ đang lớn.
Không khuyến cáo: Chế độ ăn không chứa gluten (Gluten-free) hiện chưa có đủ bằng chứng hiệu quả rõ ràng cho IBS ở trẻ em.
Thuốc điều trị: Cần chỉ định của Bác sĩ Các loại thuốc như thuốc chống co thắt (Antispasmodics), dầu bạc hà, hoặc một số thuốc tác động lên thần kinh ruột… chỉ được xem xét khi các biện pháp thay đổi lối sống và tâm lý không đạt hiệu quả mong muốn. Tuyệt đối không tự ý mua thuốc cho trẻ uống.
Men vi sinh (Probiotics) Một số chủng men vi sinh cụ thể (như L. reuteri hoặc VLS#3) có thể hỗ trợ giảm đau ở một số trẻ, nhưng hiệu quả không đồng nhất ở tất cả mọi người. Cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng.
Nguồn Bệnh viện Nguyễn Tri Phương
