Thai 36 tuần, đau bụng, có cơn co tử cung nhưng không ra máu, không ra nước, tim thai hoàn toàn bình thường. Người bệnh tỉnh táo, huyết động ổn định, không có biểu hiện sốc. Tuy nhiên, chỉ sau một thời gian ngắn theo dõi, sự cảnh giác của các bác sĩ Bệnh viện Phụ sản Trung ương đã giúp phát hiện một tình huống nguy hiểm: vết nứt dài 3cm tại góc phải tử cung, màng ối đã tràn ra ngoài ổ bụng.
Cơn đau tưởng chừng như chuyển dạ
Thai phụ N.T.N.H, 28 tuổi, mang thai lần thứ hai ở tuần thai thứ 36. Người bệnh có tiền sử mổ lấy thai năm 2023 và đặc biệt từng trải qua phẫu thuật chửa kẽ bên phải.
Ngày 29/8, thai phụ đến khám tại Bệnh viện Phụ Sản Trung ương – Cơ sở 2 vì đau bụng. Thời điểm vào viện, người bệnh hoàn toàn tỉnh táo, tiếp xúc tốt, các chỉ số huyết động ổn định. Thai phụ không ra máu âm đạo, không ra nước, chỉ có cảm giác đau bụng, tập trung quanh vùng rốn và vị trí vết mổ cũ.
Với một thai phụ 36 tuần, triệu chứng đau bụng kèm theo các cơn co tử cung có thể khiến người bệnh nghĩ đến khả năng chuyển dạ. Monitoring ghi nhận cơn co với tần số khoảng 2 cơn, tuy nhiên cổ tử cung vẫn đóng. Siêu âm thai ban đầu cho thấy tình trạng thai ổn định (ổ bụng không có máu). Người bệnh được chuyển lên phòng đẻ để tiếp tục theo dõi.
Tuy nhiên, chính diễn biến sau đó đã cho thấy, trong sản khoa, đôi khi một tình trạng nguy hiểm không bắt đầu bằng những dấu hiệu thật sự rõ ràng.
Cơn đau không giảm
Khoảng 30–40 phút sau khi lên phòng đẻ, thai phụ vẫn hoàn toàn tỉnh táo, huyết áp ổn định nhưng cơn đau bụng không thuyên giảm. Trước diễn biến đó, các bác sĩ phòng đẻ tiếp tục đánh giá lại tình trạng người bệnh và tiến hành hội chẩn. Qua thăm khám, các bác sĩ phát hiện khối bất thường vùng góc gan. Siêu âm chuyên sâu cho thấy tim thai vẫn tốt, đồng thời ghi nhận hình ảnh nước ối và màng ối thoát qua góc phải tử cung, tạo thành một túi dịch dưới góc gan, nhưng chưa tràn vào ổ bụng.
Những dấu hiệu tưởng chừng không quá điển hình, đặt trong bối cảnh một thai phụ có tiền sử mổ lấy thai và từng phẫu thuật chửa kẽ, đã khiến các bác sĩ đặc biệt lưu ý đến nguy cơ tổn thương tử cung. Ngay lập tức, các bác sĩ phòng đẻ hội chẩn và thống nhất chẩn đoán: Thai 36 tuần – vỡ góc phải tử cung trên nền tiền sử phẫu thuật chửa góc phải, từ đó chỉ định mổ lấy thai cấp cứu.
Một vết nứt
Dưới bàn tay trực tiếp của ê-kíp phẫu thuật do BSCKII. Phạm Văn Chung – Phó trưởng phòng Chỉ đạo tuyến – Bệnh viện Phụ Sản Trung ương là phẫu thuật viên chính, ca mổ khẩn cấp được triển khai khẩn trương. Ngay khi mở ổ bụng, các bác sĩ tiến hành rạch ngang đoạn dưới tử cung để đón em bé sơ sinh với cân nặng 3.1kg, cất tiếng khóc chào đời bình an trong niềm vỡ oà của toàn bộ ê-kíp.
Thế nhưng, thử thách thực sự lộ diện khi kiểm tra các góc tử cung. Trong khi vết mổ lấy thai cũ vẫn hoàn toàn nguyên vẹn, thì tại góc phải tử cung xuất hiện ổ vỡ nham nhở dài tới 3cm, qua đó một phần bọc ối đã tràn qua hẳn ra ngoài qua vết nứt. Ngay lập tức, các bác sĩ tiến hành bóc rau kiểm soát, khâu phục hồi toàn vẹn vị trí vỡ tử cung và thực hiện các biện pháp cầm máu an toàn, bảo tồn trọn vẹn tử cung cho người mẹ trẻ.
Cảnh giác trước những dấu hiệu không điển hình
Vỡ hoặc nứt tử cung là một trong những biến chứng sản khoa nguy hiểm, đặc biệt ở những thai phụ có tiền sử can thiệp, phẫu thuật trên tử cung. Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp đều biểu hiện bằng tình trạng đau dữ dội, mất máu ồ ạt hay sốc ngay từ đầu.
Ở trường hợp này, nếu chỉ dựa vào những dấu hiệu ban đầu như thai phụ tỉnh táo, huyết động ổn định, tim thai tốt, không ra máu, không ra nước và siêu âm ban đầu chưa phát hiện dịch ổ bụng, nguy cơ tổn thương tử cung có thể dễ dàng bị bỏ sót.
Chính việc tiếp tục theo dõi sát diễn biến của cơn đau, không bỏ qua triệu chứng kéo dài dù các chỉ số ban đầu vẫn ổn định, cùng với sự phối hợp hội chẩn kịp thời giữa các bác sĩ đã giúp phát hiện tổn thương và đưa người bệnh vào phòng mổ đúng thời điểm. Một cơn đau bụng ở thai phụ cuối thai kỳ đôi khi không chỉ đơn giản là dấu hiệu của một cuộc chuyển dạ. Và trong sản khoa, sự an toàn đôi khi bắt đầu từ việc không bỏ qua một dấu hiệu nhỏ, ngay cả khi mọi thứ dường như vẫn đang ổn định.
Nguồn Bệnh viện Phụ Sản Trung ương
