Chiều cao của trẻ không chỉ do di truyền. Khoa học chỉ ra rằng gen chỉ quyết định khoảng 20–40%, còn lại phụ thuộc vào dinh dưỡng – vận động – giấc ngủ – môi trường sống. Điều đáng tiếc là nhiều mẹ thương con, ép con ăn rất nhiều, điều này không đúng với việc phát triển chiều cao mà chỉ khiến con tăng cân và dẫn đến béo phì. Sai lầm này khiến chiều cao của trẻ bị “kéo phanh” ngay từ giai đoạn vàng.
Ép trẻ ăn quá nhiều – tưởng tốt nhưng lại gây hại xương
Nhiều mẹ quan niệm “phải mập mới khỏe”, nên cố ép con ăn thật nhiều. Nhưng thực tế: Trẻ ăn nhiều dễ tăng cân, béo phì. Cân nặng lớn gây áp lực lên khung xương non nớt, đè nén sụn tăng trưởng – nơi quyết định chiều cao. Béo phì khiến trẻ ì ạch, lười vận động, càng cản trở phát triển chiều cao. Ép ăn còn khiến trẻ sợ ăn – chán ăn – rối loạn ăn uống, thiếu chất lâu dài.
Giải pháp: Cho trẻ ăn theo nhu cầu, đúng bữa, đủ nhóm chất; không ép ăn bằng la mắng. Khi ăn trẻ tập trung ăn hết khẩu phần. Mẹ cần đa dạng các nhóm dinh dưỡng để trẻ phát triển toàn diện.
Nghĩ rằng uống thật nhiều sữa là đủ để cao
Sữa tốt, nhưng không phải “thần dược” tăng chiều cao. Một số mẹ cho con uống sữa quá nhiều, khiến: Trẻ no sữa và bỏ luôn bữa chính làm mất cân bằng dinh dưỡng. Uống quá nhiều sữa tươi còn có nguy cơ gây thiếu máu thiếu sắt. Các chất quan trọng cho chiều cao như kẽm, vitamin D, protein, omega-3, lysine… lại nằm nhiều trong thực phẩm khác chứ không chỉ ở sữa.
Giải pháp: Tùy độ tuổi của con mà mẹ chọn loại sữa phù hợp. Không để trẻ uống quá 500–700ml sữa/ngày. Việc trẻ uống sữa còn phụ thuộc vào sự vận động của trẻ. Nếu trẻ chơi thể thao nhiều có thể uống đến 500ml sữa/ngày. Ngoài ra, mẹ cần xây dựng bữa ăn phong phú, sữa chỉ là bổ sung, không thay thế dinh dưỡng.
Trẻ ít vận động – “kẻ thù thầm lặng” của chiều cao
Để con chơi điện thoại, xem TV quá nhiều hoặc bảo con “ngồi yên cho mẹ làm việc” khiến cơ thể trẻ gần như không vận động. Trong khi đó: Vận động giúp kéo giãn xương, kích thích hormone tăng trưởng. Các môn như bóng rổ, bơi lội, đu xà, nhảy dây là “trợ thủ đắc lực” cho chiều cao. Trẻ ít vận động dễ thừa cân, yếu cơ, ngủ kém, tất cả đều kìm hãm chiều cao.
Giải pháp: Cho trẻ vận động ít nhất 30–60 phút mỗi ngày. Với trẻ nhỏ: chạy nhảy, chơi bóng, leo cầu thang; trẻ lớn: bơi, bóng rổ, xà đơn.
Cho trẻ ngủ muộn – đánh mất “giờ vàng” phát triển chiều cao
Giấc ngủ là vũ khí tối thượng của chiều cao. Hơn 90% sự phát triển xương diễn ra khi trẻ ngủ. Hormone tăng trưởng (GH) tiết nhiều nhất lúc 22h–3h sáng. Nếu trẻ thức khuya, hormone GH giảm dẫn đến chiều cao bị ảnh hưởng ngay.
Giải pháp: Trẻ nên ngủ trước 22h. Tránh cho trẻ quá kích thích trước ngủ: coi TV, chơi điện thoại. Giữ phòng ngủ yên tĩnh, mát mẻ để trẻ được đi vào giấc ngủ nhanh và sâu giấc.
Chiều cao của trẻ phụ thuộc nhiều vào các thói quen nhỏ trong cuộc sống mỗi ngày. Mẹ hoàn toàn có thể giúp con cao lớn hơn bằng cách: Cho con ăn đủ – đúng – không ép ăn. Dùng sữa hợp lý, không lạm dụng. Vận động hằng ngày. Trẻ cần ngủ sớm – ngủ đủ. Phơi nắng và bổ sung vitamin D khi cần. Giữ tâm lý vui vẻ, môi trường sống lành mạnh
