Khi bé tập ăn dặm, hãy bắt đầu khi bé được 6 tháng tuổi với các thực phẩm lỏng, mịn, từ ít đến nhiều và tăng dần độ đặc. Quan trọng là bạn cần kiên nhẫn, không ép bé ăn, và tiếp tục cho bé bú mẹ/sữa công thức vì sữa vẫn là nguồn dinh dưỡng chính trong năm đầu đời.
Thời điểm bắt đầu
Khi bé được 6 tháng tuổi: Đây là thời điểm lý tưởng nhất theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), vì lúc này nhu cầu dinh dưỡng của bé tăng cao và hệ tiêu hóa đã đủ hoàn thiện để tiêu hóa thức ăn đặc hơn.
Quan sát các dấu hiệu của bé: Bé có thể giữ thẳng đầu và ngồi thẳng khi bế. Bé tỏ ra tò mò khi nhìn thấy thức ăn và có phản xạ há miệng hoặc đưa tay về phía thức ăn. Bé có phản xạ thè lưỡi nhưng vẫn có thể nuốt khi được bón.
Nguyên tắc khi cho bé ăn
Bắt đầu từ loãng đến đặc: Khi cho trẻ ăn dặm, nên bắt đầu với thức ăn loãng như bột, sau đó tăng dần độ đặc theo từng giai đoạn. Việc này giúp hệ tiêu hóa của bé làm quen dần với thức ăn mới, thay vì bị “sốc” khi tiếp nhận thức ăn đặc ngay lập tức.
Giai đoạn đầu (6 – 7 tháng): Nấu bột thật loãng, chỉ từ 2-3 ngày là có thể tăng độ đặc dần. Bắt đầu chỉ cho bé ăn vài thìa, sau đó tăng dần lượng thức ăn trong mỗi bữa. Nên ưu tiên bột có vị ngọt để bé dễ tiếp nhận hơn, sau đó mới chuyển sang bột mặn hơn.
Giai đoạn sau (8 – 9 tháng): Khi hệ tiêu hóa đã quen, mẹ có thể cho bé ăn bột đặc hơn hoặc tập chuyển sang cháo xay loãng. Có thể tăng số bữa ăn dặm trong ngày.
Bắt đầu từ ít đến nhiều: Chỉ cho bé ăn từ 1-2 thìa cà phê cho các bữa đầu. Nếu bé háo hức thì tăng dần lên.
Giai đoạn đầu (khoảng 6 tháng): Cho trẻ ăn 1 bữa/ngày với lượng rất ít, chỉ khoảng 5-10ml (1-2 muỗng) trong vài bữa đầu.
Tăng dần: Khi trẻ quen dần (sau khoảng 1 tháng), có thể tăng lên 2 bữa/ngày và tăng dần lượng thức ăn theo khả năng của trẻ.
Theo lứa tuổi:
6-7 tháng: 1-2 bữa/ngày, khoảng 100-200ml/bữa.
8-9 tháng: 2 bữa/ngày, khoảng 200ml/bữa.
10-12 tháng: 3 bữa/ngày, khoảng 200-250ml/bữa.
Cho ăn từ 1 bữa/ngày và tăng dần: Bắt đầu với một bữa ăn dặm mỗi ngày, sau đó tăng dần lên 2 bữa hoặc nhiều hơn khi bé quen.
Không ép bé: Nếu bé không muốn ăn, hãy dừng lại. Ép bé có thể gây tác dụng ngược và bé sẽ sợ ăn.
Sữa mẹ/sữa công thức vẫn là chính: Đảm bảo bé vẫn bú đủ sữa, vì ăn dặm chỉ là bổ sung, không thay thế hoàn toàn sữa mẹ trong năm đầu đời. Sữa vẫn nên chiếm khoảng 70% khẩu phần ăn hàng ngày của bé khi được 1 tuổi.
Nêm nếm gia vị: Không nêm gia vị vào thức ăn của trẻ cho đến khi trẻ được 1 tuổi.
Giờ ăn vui vẻ: Tạo không khí thoải mái, vui vẻ. Không xem tivi, điện thoại, đồ chơi trong lúc ăn.
Thực phẩm và vệ sinh trong quá trình cho bé ăn dặm
Chọn thực phẩm sạch, an toàn: Để chọn thực phẩm sạch, an toàn cho bé ăn dặm, hãy ưu tiên thực phẩm tươi, có nguồn gốc rõ ràng, chế biến chín tới và không sử dụng gia vị. Cần bắt đầu với các loại thực phẩm dễ tiêu hóa như cháo, bí đỏ, khoai lang, sau đó đa dạng hóa dần bằng rau, trái cây và đạm. Luôn rửa tay sạch sẽ trước khi chế biến và cho bé ăn.
Bổ sung đủ 4 nhóm thức ăn: Từ khoảng 9-11 tháng tuổi, bé cần được ăn đủ 4 nhóm chính: tinh bột (gạo), đạm (thịt, trứng), béo (dầu ăn), vitamin và khoáng chất (rau, củ).
Luôn kiểm tra nhiệt độ: Trước khi cho bé ăn, hãy kiểm tra nhiệt độ thức ăn để tránh làm bỏng miệng bé.
