Thông tin từ BS.CK2 Đỗ Châu Việt – Trưởng khoa Hồi sức tích cực Nhiễm, bệnh viện Nhi đồng 2, mới đây khoa đã kịp thời cứu sống 02 trường hợp bệnh nhi nguy kịch vì bệnh Tay chân miệng. Đáng lưu tâm khi cả hai trưởng hợp bệnh đều liên quan đến chủng virus EV71.
Trường hợp đầu tiên là nam bệnh nhi P.Đ.K., sinh năm 2025, ngụ xã Đất Đỏ, TP.Hồ Chí Minh. Hai ngày trước khi chuyển đến bệnh viện Nhi đồng 2, bé có sốt và được đưa đến khám ở phòng khám gần nhà. Bé được chẩn đoán viêm họng nhưng uống thuốc không thuyên giảm; tiếp tục khám và được chẩn đoán mắc Tay chân miệng, bệnh nhi bắt đầu xuất hiện các vết hồng ban kín đáo. Dù đã được nhập bệnh viện tuyến dưới nhưng tình trạng trở nặng nhanh, bệnh nhi vã mồ hôi khu trú vùng đầu, khó thở, suy hô hấp. Bệnh viện tuyến duới đặt nội khí quản và chuyển bé bệnh đến bệnh viện Nhi đồng 2.
Tại đây, bé được các y bác sĩ của khoa Hồi sức tích cực Nhiễm chẩn đoán Tay chân miệng độ 4 và khẩn trương cho thở máy, lọc máu và dùng thuốc trợ tim. Sau hơn 3 ngày điều trị tích cực, bé K. qua cơn nguy kịch, cai máy thở và thở CPAP, sinh hiệu tạm ổn, tiếp tục theo dõi di chứng thần kinh.
Trưởng hợp thứ hai là nam bệnh nhi Đ.H.T., sinh năm 2023, ngụ tỉnh Khánh Hoà. Theo người nhà, bệnh nhi có sốt và xuất hiện hồng ban. Gia đình Nghi nhờ bé mắc tay chân miệng nên nhanh chóng đưa đến bệnh viện địa phương điều trị. Ban đầu, bé có đáp ứng với thuốc hạ sốt, nhưng sau đó có dấu hiệu giật mình, đi đứng loạng choạng. Sau khi được truyền thuốc IVIg và theo dõi sát 12 giờ tại phòng Hồi sức, bệnh nhi tiếp tục sốt cao 39 độ, thở mệt, miệng trào bọt hồng lẫn máu, phù phổi, nhịp tim 230 lần/phút – gấp đôi so với trẻ bình thường, huyết áp tăng, giảm đột ngột. Được chẩn đoán mắc Tay chân miệng độ 4 và người nhà chuyển bé đến bệnh viện Nhi đồng 2 cứu chữa.
Khi nhập bệnh viện Nhi đồng 2, SPO2 của bé còn 75%, suy hô hấp, suy tim và được chỉ định lọc máu, thở máy, dùng thuốc vận mạch. Sau 6 giờ tận tình điều trị, nhịp tim bé có giảm và sau 3 ngày điều trị bé đã được ngưng lọc máu, ngưng thuốc vận mạch và tiếp tục theo dõi di chứng thần kinh.
Liên quan đến hai trường hợp vừa thoát cửa tử, BS.CK2 Đỗ Châu Việt nhấn mạnh, khi được chẩn đoán Tay chân miệng độ 4, trẻ đều gặp phải các di chứng thần kinh, tuỳ theo mức độ từ nhẹ đến nặng. Bên cạnh đó, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM ghi nhận chủng EV71 hiện chiếm 56% mẫu bệnh phẩm đầu năm 2026. Virus lây truyền chủ yếu qua đường tiêu hóa và tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ người bệnh.
Dấu hiệu của chủng này thường nổi ban rất ít hoặc kín đáo. Nhiều trường hợp trẻ vào viện trong tình trạng nguy kịch, suy hô hấp, sốc tim mà không hề có hồng ban hay loét miệng rõ rệt. Thậm chí có tổn thương não cấp tính, do virus tấn công thẳng vào hệ thống thần kinh trung ương, gây tổn thương nghiêm trọng các cơ quan và tử vong nhanh chóng chỉ trong vòng 12-24 giờ.
Khi bệnh bắt đầu có dấu hiệu tác động lên hệ thần kinh, mỗi phút giây chậm trễ đều có thể ảnh hưởng đến tính mạng của trẻ. Phụ huynh cần đưa con mình đến ngay cơ sở y tế gần nhất nếu phát hiện các biểu hiện báo động sau, ngay cả khi không thấy hồng ban hay loét miệng:
Giật mình chới với: Trẻ giật mình nẩy người khi bắt đầu ngủ hoặc ngay cả khi đang thức. Nếu tần suất >= 2 lần trong 30 phút thì đây là tình trạng nguy hiểm.
Sốt cao khó hạ: Trẻ sốt trên 39 độ, kéo dài hơn 48 giờ và không đáp ứng với các loại thuốc hạ sốt thông thường.
Rối loạn vận động: Trẻ đi đứng loạng choạng, mất thăng bằng, run chi, tay chân yếu hoặc ngồi không vững.
Nôn ói và bứt rứt: Trẻ nôn vọt, nôn nhiều lần trong ngày; quấy khóc dai dẳng, lừ đừ hoặc trằn trọc không yên.
Nguồn Bệnh viện Nhi Đồng 2
